Symulator Rozpadu: Bor-19
Dane ogólne
| Nazwa pierwiastka | Bor |
|---|---|
| Symbol chemiczny | B |
| Liczba atomowa Z | 5 |
| Nazwa (symbol) izotopu | Bor-19 (B-19) |
| Liczba neutronów N | 14 |
| Liczba masowa A=Z+N | 19 |
Interaktywna symulacja rozpadu promieniotwórczego izotopu Bor-19: rozpad atom po atomie, szereg promieniotwórczy, wykresy liczby jąder i aktywności.
| Czas połowicznego rozpadu | 2.92 ms |
|---|
Szereg promieniotwórczy
- Bor-19 2.92 ms
- Węgiel-18 92 ms · 71.8%
- Węgiel-17 193 ms · 16.0%
- Węgiel-16 750 ms · 9.1%
- Azot-15 trwały · 9.0%
- Azot-16 7.13 s · 4.6%
- Węgiel-19 46.3 ms · 3.1%
- Azot-18 619 ms · 50.6%
- Azot-17 4.171 s · 34.3%
- Tlen-16 trwały · 37.2%
- Węgiel-14 5686 a · 6.2%
- Azot-14 trwały · 6.2%
- Tlen-17 trwały · 5.9%
- Azot-19 336 ms · 1.4%
- Tlen-18 trwały · 40.9%
- Tlen-19 26.470 s · 0.83%
- Fluor-19 trwały · 0.83%
Rzadkie gałęzie (poniżej 0,01%)
Rzadkie gałęzie to przemiany zachodzące w mniej niż 0,01% rozpadów, np. podwójny rozpad β⁻ czy emisja klastrów. Powstających w nich nuklidów praktycznie nie ma w próbce, dlatego domyślnie są ukryte, żeby nie zasłaniać głównej ścieżki. W tym szeregu: gałęzie - 2, nuklidy - 2.
Jak czytać symulację
Siatka: każdy piksel to jeden atom izotopu startowego. Gdy atom się rozpada, piksel przybiera kolor produktu rozpadu - w trybie szeregu promieniotwórczego produkt może rozpadać się dalej. Moment rozpadu każdego atomu jest losowy, ale prawdopodobieństwo wynika z czasu połowicznego rozpadu, więc po jednym T½ zostaje około połowy atomów, po dwóch - około ćwierci.
Wykres N(t): jaki procent atomów próbki stanowią w danej chwili poszczególne nuklidy. Linia izotopu startowego opada (po każdym T½ o połowę), linie trwałych produktów rosną, a krótkożyciowych - najpierw rosną, potem maleją.
Wykres A(t): aktywność, czyli liczba rozpadów na sekundę (bekerel, Bq). Zależy od liczby atomów i od tego, jak szybko się rozpadają: przy tej samej liczbie atomów im krótszy T½, tym większa aktywność.
Czas symulacji płynie szybciej (albo wolniej) niż rzeczywisty - mnożnik ustawia suwak skali czasu. Dzięki temu można obejrzeć rozpad izotopów żyjących od ułamków sekundy do miliardów lat.
Znane izotopy
- H-3 - Tryt - świecące wskazówki zegarków, paliwo fuzji jądrowej.
- C-14 - Datowanie radiowęglowe.
- K-40 - Naturalna promieniotwórczość - m.in. w bananach i w naszym ciele.
- Co-60 - Radioterapia i sterylizacja radiacyjna.
- I-131 - Leczenie tarczycy; skażenie po Czarnobylu.
- Cs-137 - Długotrwałe skażenie po Czarnobylu i Fukushimie.
- Rn-222 - Radon w piwnicach i kopalniach.
- Ra-226 - Najtrwalszy izotop radu - pierwiastka odkrytego przez Marię Skłodowską-Curie i Piotra Curie w 1898 r.
- U-235 - Paliwo elektrowni jądrowych; początek szeregu aktynowego.
- U-238 - Wiek Ziemi; początek szeregu uranowego.
- Pu-238 - Źródło energii sond kosmicznych (Voyager, łazik Curiosity).
- Am-241 - Jonizacyjne czujki dymu.
Źródła danych
- NNDC Wallet Cards 2023 - Stan danych: 15.10.2024 - licencja: Public domain